Maj - miesiącem ocen i oceniania

"Osiem lat w szkole podstawowej, cztery lata w liceum ogólnokształcącym, czwarty rok na studiach - to już szesnasty rok wystawiania mi ocen, raz lepszych, raz gorszych" - takie wspomnienia snuje studentka UAM, Joanna Królak, podejmując temat ocen i oceniania w szkole.

W tym numerze "EiD" przyjrzymy się wszystkim tym zabiegom i procedurom, które mają na celu najbardziej prawidłowe i "sprawiedliwe" wystawienie cenzurek uczniom, ale także opinii nauczycielom i szkołom.

Tymczasem już w przyszłym roku szkolnym trzy roczniki uczniów staną do egzaminów zewnętrznych, których wyniki zostaną wyrażone w punktach lub procentach. Czy będzie to jasne dla uczniów, a użyteczne dla nauczycieli? - stawia niebagatelne pytanie Klemens Stróżyński.

Ocenę opisową w pierwszej klasie szkoły podstawowej obligatoryjnie wprowadzono zgodnie z Zarządzeniem ministra edukacji z 16 lipca 1990 roku. Wkrótce zaczęto zauważać różnorodne mankamenty takiego oceniania. Jakie - pisze Danuta Moroz. A dlaczego warto stosować ocenę opisową przekonują Beata Roicka i Marzena Wicher.

Jak oceniać, by nie demobilizować, ale wspierać rozwój ucznia - wyraża swój pogląd Zofia Lispiecka. Jak trudne to przedsięwzięcie, powołując się na różne opinie badaczy, udowadnia Aniela Dec. Bo chcąc oceniać postępy ucznia, trzeba brać pod uwagę cały kontekst dydaktyczny.

 Nauczycielowi jest trudno oddziaływać i wpływać na wielostronny rozwój ucznia, gdy sam stoi w miejscu. Zdaniem Juliana P. Sawińskiego bardzo pomocny w podjęciu wysiłku rozwoju zawodowego jest plan podnoszenia swoich kompetencji. Dobrym choć  nie zanadto lubianym kryterium nauczycielskiej przydatności są ankiety popularności wśród uczniów. Mateuszowi Stróżyńskiemu nie chodzi jednak tylko o zwykłe "lubię", "nie lubię" - ale o podkreślany przez uczniów stosunek nauczyciela do zawodu.

Tak jak uczniom i nauczycielom, cenzurki można wystawiać całej szkole. Zygmunt Puchalski przedstawia program mierzenia jakości i rozwoju w Zespole Szkół nr 1 STO w Warszawie. Wynikiem mierzenia jakości pracy szkoły powinno być poznanie jej silnych stron, a także niedociągnięć, które społeczność szkolna ma przezwyciężyć, aby efekty pracy badanej placówki były jeszcze lepsze.


 

Stanisław Więckowski